Libya Son Durum Haritası (2020)

2011 yılında Kaddafi’nin devrilmesiyle istikrarın sağlanamadığı Libya’da, IŞİD’e karşı birçok operasyon düzenlendi. 13 Şubat 2015’te 21 Hristiyan’ı infaz ettikleri videoyu internette yayınlanan örgüt, Mayıs 2015’te Sirte şehrinin kontrolünü ele geçirdi. Bingazi ve Derne şehirlerin saldırılar düzenlese de Sirte şehrini kendi merkezi konumuna getirerek birçok bölgeden çekildi. 7 ay süren çatışmaların ardından Kaddafi’nin doğduğu şehir Sirte tekrar Libyalı güçlerin kontrolüne geçti.

IŞİD’in ortadan kaldırıldığı ülkede iki taraflı hükümet sorunu ortaya çıktı. Bir tarafta General Hafter öncülüğündeki Libya Ulusal Ordusu, diğer tarafta ise başkenti Trablus olan Ulusal Mutabakat Hükümeti.

Libya’da İki Hükümet Var Ama Kim Hangi Hükümeti Destekliyor?

Ulusal Mutabakat Hükümeti‘nin merkezi Trablus’ta ve BM, bazı AB ülkeleri, Türkiye, Katar ve birçok üye ülke tarafından destekleniyor.

Tobruk merkezli Temsilciler Meclisi ise Rusya, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri ve Fransa tarafından destek görüyor. Meclis ve ‘Libya Ulusal Ordusu‘ Türkiye karşıtı General Hafter’in darbesi sonrası kuruldu.

Libya’daki Askeri Güçler

UMH’ye bağlı güçler: Düzensiz birçok grubun çatısını oluşturduğu birlikler Ulusal Mutabakat Hükümeti için savaşıyor.

Libya Ulusal Ordusu: General Hafter’a bağlı ordu, Libya’da düzenli ordu kapasitesiyle sahada boy gösterse de bünyesinde birçok yabancı savaşçı yer alıyor.

Libya Ulusal Ordusu Yapılanması – İnfografik: Mepanews

Misrata Tugayları: 17 binden fazla savaşçıya sahip. 2014’te Zintan Tugaylarını yenilgiye uğratmalarıyla birlikte IŞİD’i Sirte’den temizleyen güç olarak biliniyor.

Zintan Güçleri: İçerisinde bazı bölünmeler yaşan kuvvetlerin belli bir çoğunluğu UHM’yi desteklerken, Hafter yönetimiyle hareket eden bir kesimi de içerisinde barındırıyor.

*Misrata Tugayları ile Zintan Güçleri birbirleriyle olan düşmanlıkları nedeniyle bir araya gelemiyordu ancak geçtiğimiz yıl yaptıkları anlaşma kapsamında düşmanlık sona erdi.

Libya’da Son Durum ve Güncel Harita [TIMELINE]

2 Ocak 2019: Libya tezkeresi, 325 kabul, 184 red oyuyla TBMM Genel Kurulu’ndan geçti.

  • Trablus’un güneyindeki Hamza Kampı’nın kuzeybatısı ve Polis Akademisi’nin ele geçiren Hafter güçleri Trablus’a adım adım yaklaşıyor.
Libya/Trablus son durum haritası – 02.01.2020 – Harita: TSKMAP

27 Aralık 2019: Libya’da UMH resmi olarak Türkiye’den askeri destek talebinde bulunurken, Cumhurbaşkanı Erdoğan, ‘TBMM açılmasının ardından tezkereyi gündeme getirip General Hafter’e karşı UMH’yi destekleyeceğiz’ açıklamasında bulundu. Mısır ve BAE’nin doğrudan askeri teçhizat ve araç yardımı ile birlikte Rusya’nın paralı asker grubu Wagner’in sahada destek verdiği Hafter güçleri, Trablus şehir merkezine 9 kilometre uzaklıkta. Mepa News’e göre Libya’da son durum haritası:

Libya son durum haritası – Harita: Mepa News – (27 Aralık 2019)

General Hafter’in Askeri Gücü

  • Fransız haber ajansı Euronews’e göre Mısır, Suudi Arabistan, Fransa, Birleşik Arap Emirlikleri ve Rusya’nın desteğini alan Hafter’a bağlı birliklerin oluşturduğu Libya Ulusal Ordusu, 1500’ü rütbeli olmak üzere 38 bin savaşçıdan oluşuyor.
  • İtalya merkezli Uluslararası Siyasal Araştırmalar Enstitüsü’nün Mayıs 2019 verilerine göre Hafter’e bağlı Sudan ve Çad gibi ülkelerden gelen yabancı savaşçılarla birlikte 1000’den fazla Rus paralı asker grubu Wagner üyesi yer alıyor. Toplam yabancı savaşçının 18 bin olduğu düşünülüyor.
  • Kara gücünü en az 300 Rus yapımı muharebe tankı, 7 bin uçaksavar ve roketatar ve BAE’den gelen yaklaşık 300 adet ABD yapımı Caiman zırhlı personel taşıyıcı araçlar oluşturuyor.
  • Mısır ve BAE’nin desteğiyle hava kuvvetlerini güçlendiren Hafter’in bakımları Mısır’a ait 2 adet Mirage F-1ED, 12 MiG-21, 3 MiG-23ML ve bir adet Su-22 savaş uçağı bulunuyor. Öte yandan çatışmalarda da kullanılan 4 adet Rus yapımı MI-24 helikopter envanterde yer alıyor.

18 Aralık 2019: Libya’da UMH kontrolünde bulunan ve seferberlik ilan edilen şehir sayısı Cadu ile birlikte 8 oldu: Misrata, Kabav, Zliten, Hums, Msallata, Zaviye, Zintan ve Cadu.

Libya’da seferberlik ilan edilen şehirler.

15 Aralık 2019: UMH’ye bağlı Misrata Askeri Konseyi genel seferberlik ilan etti.

Libya’daki en güçlü silahlı grupların başında gelen Misrata Tugayı, 17 binden fazla askeri gücü, 5 bin kadar askeri araç, yüzlerce tankın yanı sıra karadan karaya orta menzilli füzelere sahip bir grup. Seferberlik ilan ile eli silah tutan tüm erkekler için, Hafter’e karşı Trablus cephesinde savaşma emri verdi.

Trablus, Misrata ve Sirte. (Libya’da son durum haritası) – Harita: ISWNews

13 Aralık 2019: Dün General Hafter güçlerinin Trablus’a başlattığı 4. operasyonda UMH’ye bağlı güçlerinin Tugar bölgesini yeniden kontrol altına aldığı, Rus paralı askerlerine ait operasyon odası dahil Tiveşa bölgesini de ele geçirdiği bildirildi.

Trablus güneyinde son durum haritası. (13 Aralık 2019)

12 Aralık 2019: General Hafter, Nisan ayından bu yana 4. kez yaptığı açıklamayı tekrarlayarak, Trablus’u ele geçirmek için operasyon başlattıklarını açıkladı. Hafter, “Başkent Trablus’un kalbine doğru kesin bir savaş ilan ediyoruz.” dedi.

  • Libya Müftüsü Sadık el-Gıryani, “Libyalı yetkililer, Halife Haftar’ı ve başkente saldıran yabancı destekçilerini püskürtmek için acilen Türkiye’nin askeri desteğini kabul etmeli” dedi.
  • Türkiye, Libya ile imzalanan Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasına İlişkin Mutabakat Muhtırasının tescili için BM’ye bildirimde bulundu.
  • ‘Üçüncü tarafların çıkarlarının dikkate alınması’ gerektiğini söyleyen BM sözcülerinden Farhan Haq, (Türkiye-Libya anlaşmasına ilişkin) üye devletlerin denizler üzerindeki egemenliği, egemenlik hakları ve yetki alanı ile ilgili konularda bir pozisyon almadıklarını bildirdi.

11 Aralık 2019: Libya Ulusal Ordusu lideri Halife Hafter’e bağlı donanmanın Kurmay Başkanı Ferec el Mahdevi, “Emir aldım. Türk arama gemileri varır varmaz, bir çözümüm var. Kendim gemiyi batıracağım. Hafter’dan emir aldım” dedi.

8 Aralık 2019: Ulusal Mutabakat Hükümeti, General Hafter kontrolündeki çok uluslu kuvvetlerin ‘hayalperest’ bir şekilde başkent Trablus’a girme planlarının atağa geçmeden başarısızlığa uğratıldığını açıklarken, bir savaş uçağının düşürüldüğünü, böylece düşürülen uçak sayısının 15’e yükseldiğini duyurdu.

5 Aralık 2019: Türkiye ile deniz alanı anlaşması yapmasının ardından gözlerin çevrildiği Libya’da General Hafter öncülüğündeki Libya Ulusal Ordusu, Trablus’un güneyindeki askeri yığınağını arttırırken, Nisan ayından bu yana başkent Trablus’u ele geçirmek için meşru Ulusal Mutabakat Hükümeti’ne karşı saldırılarını sürdürüyor.

Nüfus yoğunluğunun fazla olduğu başkent ve çevresi Ulusal Mutabakat Hükümeti kontrolündeyken, Tobruk, Derna ve Bingazi gibi şehirler Hafter destekli Tobruk Temsilciler Meclisi’nin hakimiyeti altında.

Libya son durum haritası (5 Aralık 2019) – Harita: ISWnews
  Libya Nüfus Dağılımı Haritası

28 Kasım 2019: Türkiye ile Libya, uluslararası hukuktan kaynaklanan haklarının muhafazasını hedefleyen “Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasına İlişkin Mutabakat Muhtırası” imzaladı. Mutabakat ile Yunan gaspının engellenmesi ve Libya ile Türkiye’nin deniz komşusu olduğu vurgulandı.

Doğu Akdeniz’de Libya ile Türkiye’nin deniz sınırı belirlendi.
  MEB: Türkiye ile Libya Deniz Sınırı Haritası Yayınlandı

Ekim 2019: General Hafter güçlerinin Trablus’un güneyindeki saldırıları artarak devam ederken, nüfusun önemli bir kısmını kontrol altında tutan meşru Ulusal Mutabakat Hükümeti güçleri yer yer karşı saldırılarda bulunarak Hafter unsurlarına karşı savunmada bulunuyor. Ekim ayı itibariyle Libya’da son durum haritası üzerinde çok büyük değişimler yaşanmadı.

Libya son durum haritası – Ekim 2019 – Harita: MepaNews

3 Temmuz 2019: Libya’da Halife Hafter’e bağlı savaş uçaklarının, UMH kontrolündeki Trablus’un doğusunda yer alan düzensiz göçmen merkezine düzenlediği saldırıda ölü sayısı 50’yi aştı. BM Güvenlik Konseyi, hava saldırısını görüştüğü oturumunda, ABD’nin desteğini alamadığı için saldırıyı kınayamadı.

1 Temmuz 2019: Dışişleri Bakanlığı, Libya’da Hafter’e bağlı güçler tarafından alıkonulan 6 Türk vatandaşının serbest bırakıldığını duyurdu.

30 Haziran 2019: Libya’da Hafter güçlerinin Tükiye’ye yönelik sözlerine ‘karşılık veririz’ diyen Milli Savunma Bakanı Akar, “Hasmane tutum ve saldırıların bedeli çok ağır olacak. Düşmanca hareketlere karşı tedbirimizi aldık” dedi. Ülkede Türk bayrağı yakılırken, Türklere ait olan bazı dükkanlar kapatıldı.

Oysa Hafter’e bağlı milislerden oluşan Libya Ulusal Ordusu’nun Sözcüsü General Ahmed el-Mismari, “Türklerin alıkonmasından haberimiz yok” demişti.

30 Haziran itibariyle Libya’da son durum haritası:

Libya son durum haritası (30 Haziran 2019) – Harita: @Todesbote22

Kırmızı: Tobruk Hükümeti (General Hafter liderliğindeki Libya Ulusal Ordusu)

Yeşil: Trablus Hükümeti (Ulusal Mutabakat Hükümeti emrindeki Libya Ordusu)

Mavi: Şu anda Hafter ile iş birliği içerisindeki ‘yarı özerk’ Tebu halkı

29 Haziran 2019: G-20 Zirvesi’nde Libya’daki Ulusal Ordu’nun tehdidi ile ilgili kendisine sorulan soruyu yanıtlayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, konudan haberdar olmadığını belirtti. Erdoğan, “Bana bu yönde ulaşan bir bilgi yok. Yani Hafter tarafından böyle bir talimat varsa inceletiriz. Zaten bu konularla ilgili gerekli tedbirlerimiz alındı. Bundan sonrada gerekirse farklı tedbirleri alırız” dedi.

28 Haziran 2019: Libya’da ‘Türkiye destekli’ Ulusal Mutabakat Hükümeti’nin (UMH) stratejik Giryan şehrini Hafter güçlerinden geri almasının ardından Hafter’e bağlı Ulusal Ordu’nun Sözcüsü Ahmed el Mismari, Türkiye’nin doğrudan UMH’ye kara, hava ve denizden destek verdiğini ve Türk gemilerinin doğrudan hedef alacaklarını söyledi.

UMH, Akdeniz’deki doğal kaynaklarda söz sahibi olan Libya’da büyük başarılar sağlayarak Hafter güçlerini püskürttü. Büyük yenilgilerden Türkiye ve Katar’ı suçlayan Hafter güçleri, ülkedeki Türk vatandaşlarının tutuklanması talimatı verildiğini açıkladı. Açıklamalardan öne çıkanlar şöyle;

  • Libya havalimanları, Türkiye’den gelecek bütün uçuşlara kapatıldı.
  • Libya karasularındaki Türk gemilerinin ‘düşman hedef’ olarak tanımlanıp vurulacak.
  • Trablus’taki savaşa Türkiye denizden, karadan ve havadan direkt olarak müdahil oluyor.
  • Türk vatandaşları gördükleri yerde yakalanıp tutuklanacak.
  • Bir Türk uçağı vuruldu. (Ulusal Ordu yetkilileri tarafından konu ile ilgili herhangi bir kanıt sunulmamakla birlikte bölgede Türk savaş uçaklarının bulunmadığı, sadece Türk İHA’larının yer aldığı iddia ediliyor.)

Libya Türkiye İçin Neden Önemli?

Doğu Akdeniz’de Türkiye’nin sondaj faaliyetlerinin Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi tarafından tepki görmesinin ardından gözlerin çevrildiği bölgede Libya’nın haklarının olduğunu, Kaddafi’nin devrilmesinden sonra Yunanistan’ın Libya’ya ait olan deniz alanını işgal ettiğini ve ülkeyi 63.000 km2’ye hapsettiğini bir kez daha hatırlattı. Konuyla ilgili Türkiye’nin Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti ile görüştüğü ve bu haklarını geri alması gerektiğini ilettiği belirtiliyor. Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’ın geçtiğimiz yıl Libya’ya yaptığı ziyaretin ana gündem maddesini bu konunun oluşturduğu ve Libya’nın bu kaybettiği geri alma konusunda Türkiye’nin destek sözü verdiği söylenmişti.

Türkiye ile Libya’nın deniz sahaları açısından komşu ülkeler kabul edildiği, Yunanistan’ın GKRY eliyle Doğu Akdeniz’de yapmaya çalıştığı ‘Türkiye’yi köşeye sıkıştırma’ stratejisini 2014’ten itibaren Libya’da da uygulamaya koyduğu düşünüldüğünde; sosyal medyada yer alan “Türkiye neden Libya’da?” sorusunun cevabı bulunmuş oluyor.

  Yunanistan’ın Doğu Akdeniz’de Sahiplendiği Libya Deniz Alanı

26 Haziran 2019: Libya’da ‘Türkiye destekli’ Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti’ne (UMH) saldırılarını sürdüren BAE-Suudi Arabistan-Mısır destekli General Hafter birlikleri, Trablus’a saldırılarında ikmal noktası olarak bilinen başkentin 100 kilometre güneyindeki Giryan şehrini ele geçirdiklerini açıkladı.

18 Mayıs 2019: General Hafter saldırılarını püskürtmek için Türkiye’nin UMH’ye askeri teçhizat ve KİRPİ başta olmak üzere birçok askeri araç sevk ettiği medyaya yansıdı. Türkiye bu görüntüleri ve Reuters’ın haberini ne yalanladı ne de doğruladı.

 

2 Mayıs 2019: Libya genelinde tarafların kontrol ettiği alanların genişliği.

General Hafter öncülüğündeki Libya Ulusal Ordusu (Tobruk Hükümeti): 1 milyon 259 bin 800 km² (%77.58)

Trablus Hükümeti: 103 bin 81 km² (%6.35)

Tebu halkı: 260 bin 989 km² (%16.07)

Libya son durum haritası (2 Mayıs 2019)

30 Nisan 2019: Trablus çevresindeki son durum…

15 Nisan 2019: Libya’daki son çatışmalarda resmi rakamlara göre 147 kişi öldü, 614 kişi yaralandı.

14 Nisan 2019: Libya Ulusal Ordusu lideri, Trablus’a saldıran General Hafter, Mısır’ın darbeci Cumhurbaşkanı Sisi ile Kahire’de görüştü.

10 Nisan 2019: Libya’da General Hafter’e bağlı güçlerle Ulusal Mutabakat Hükümeti’ne bağlı birlikler arasındaki çatışmalar nedeniyle BM arabuluculuğunda 14-16 Nisan’da düzenlenecek barış konferansı iptal edildi.

7 Nisan 2019: 4 Nisan’da Hafter’e bağlı Libya Ulusal Ordusu, Trablus’a karşı operasyon başlattıklarını duyurmuş ve yerel medya kaynaklarına göre kısa sürede 2014’ten bu yana hava trafiğine kapalı tutulan Uluslararası Trablus Havalimanı’nı ele geçirdi. Havalimanı ile birlikte birçok noktayı UMH’nin elinden alan Hafter güçlerine UMH’nin cevabı gecikmedi. Birçk Hafter gücünü esir alan UMH, kontrolü kaybettiği bazı noktaları tekrar kontrol altına aldı ve çatışmalar havalimanı çevresinde devam ediyor.

Hafter’in Saldırısına Hangi Ülke Ne Dedi?

  • Amerika Afrika Komutanlığı, Trablus’taki Amerikan personellerini tahliye ettiğini açıklarken Türkiye Misrata Başkonsolosluğu faaliyetlerine devam ettiğini duyurdu.
  • Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) lideri Fayiz es-Serrac, General Halife Hafter’in siyasi anlaşmayı bozduğunu ifade ederek, “Elimizi barış için uzattık. Ancak Hafter siyasi anlaşmayı bozarak bizi sırtımızdan vurdu” dedi.
  • Rusya’nın Ukrayna işgali sonrası çıkarıldığı G7 Dışişleri Bakanları’nca, Libya’daki sorunun çözümünün askeri olmadığı ve Libya’daki askeri operasyonlara karşı derin endişe duyulduğu belirtildi.
  • Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Libya’da tüm siyasi tarafları desteklediklerini belirterek, ülkedeki siyasi güçlerin dışarıdan herhangi bir dayatma olmadan kendi aralarında bir anlaşmaya varıp geleceklerini kendilerinin belirlemesi gerektiğini söyledi.
  • Cumhurbaşkanı Buteflika’nın istifa ettiği Cezayir, General Halife Hafter’in başkent Trablus’a yönelik askeri operasyonuna ilişkin, taraflara uluslararası çözüm arayışlarını sekteye uğratmamak adına mantıklı davranma çağrısı yaptı.
  • Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Libya’da Trablus’u ele geçirmek için askeri güçlerini harekete geçiren General Halife Hafter’e saldırıyı durdurması çağrısı yaptı.
  • Libya Müftüsü Sadık el-Gıryani, “Libya halkı, Derne ve Bingazi’de işlenen insanlık suçlarını Trablus’ta görmemesi için Hafter güçlerine karşı savaşmalı ve direnmeli” dedi.

6 Nisan 2019: Hafter’a bağlı güçler Trablus’un güneyinde 2 yönlü başkente ilerleme sağlamaya çalışıyor.

Libya Kuzeyi Trablus Son Durum Haritası (6 Nisan 2019)

5 Nisan 2019: 14-16 Nisan’da düzenlenmesi beklenen Ulusal Diyalog Konferansı öncesi elini güçlendirmeye çalışan General Hafter, AA’ya göre Misrata’daki devrimciler ve Zintan güçleri ile birlikte 3 cepheden Trablus’a saldırıyor.

Libya’nın Kuzeyi Trablus Çevresinde Son Durum Haritası – Harita: AA

4 Nisan 2019: Libya’nın doğusundaki askeri güçlerin lideri General Halife Hafter, Trablus’u ele geçirmek için saldırı başlattığını açıkladı.

Libya’da Birlemiş Milletler (BM) tarafından tanınan Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) Başkanlık Konseyi Başkanı Fayiz es-Serrac, General Halife Haftar’e bağlı güçlerin başkent Trablus’a yaklaşması üzerine seferberlik ilan etti.

2 Nisan 2019: General Hfter liderliğindeki Libya Ulusal Ordusu, aşiretlerle yaptığı anlaşmalar kapsamında birçok bölgeyi ele geçirdi. BAE ve Mısır’ın desteklediği General Hafter’in siyasi ayağı Tobruk Hükümeti, 1 milyon 256 bin 987 kilometrekarelik alanda kontrol sağlarken; Türkiye ile iyi ilişkileri olan Ulusal Mütabakat Hükümeti (Trablus Hükümeti) 105 bin 894 kilometrekareyi hakimiyeti altına aldı.

Libya’da önemli söz sahibi Tebu halkı 260 bin 989 km2’de varlığını sürdürüyor.

Libya Son Durum Haritası (2 Nisan 2019)

1 Nisan 2019:

gunlukbakis

gunlukbakis

2017 Temmuzunun ikinci yarısında başladığımız yayın hayatımızda, giderek yükselen bir grafik çizme hedefindeyiz....

Ziyaretçilerimiz, yaptığı yorumlardan kendileri sorumludurlar.

%d blogcu bunu beğendi: